Schakeling is geplaatst op 4 september 2018

Fase-volgorde Indicator.

OPGELET: op delen van deze schakeling staat een levensgevaarlijke spanning, Pas op met de bouw en zorg voor een deugdelijke behuizing !!

Deze schakeling is een hulpmiddel voor netspanning-installaties welke 3 fasen omvatten, ook wel bekend onder de naam krachtstroom. Wanneer u een driefasen-motor in de volksmond ook wel draaistroom-motor genoemd aansluit op de 3-fasen netspanning is het noodzakelijk dat de 3 afzonderlijke fasen R, S en T in de juiste volgorde worden aangesloten. Indien de volgorde niet juist is, zal de motor in de verkeerde richting draaien hetgeen allerlei vervelende consequenties kan hebben. Met behulp van deze schakeling, heeft u een hulpmiddel welke u een indicatie geeft of de volgorde van de 3-fasen al dan niet juist is. Een driefasen-motor bezit drie aansluitklemmen, welke gemarkeerd zijn met de letters U, V en W. Deze klemmen dienen in de juiste volgorde aangesloten te worden op de R, S en T fasen van de netspanning. Het is hierbij niet belangrijk welke fase op welke aansluitklem komt, alleen de volgorde is van belang. Bijvoorbeeld: R, S en T op klemmen U, V en W is GOED. Maar ook R, S en T op klemmen V, W en U is GOED. Deze fase-volgorde Indicator heeft eveneens drie aansluitklemmen genaamd U-(R), V-(S) en W-(T). Wanneer hier nu de drie fasen van de netspanning in de juste volgorde op aan zijn gesloten, zal de GROENE led(LED 2) oplichten. Is de volgorde van aansluiten verkeerd dan zal de RODE led(LED 1) gaan oplichten.
0309a.png
Klik op afbeelding om hele schakeling te zien.
In bovenstaande grafiek zijn de drie fasedraden(elk in een eigen kleur) weergegeven ten opzichte van de NUL-geleider dit uitgezet tegen de tijd. U kunt hierbij zien dat bij iedere nuldoorgang van een fasedraad de tweede fasedraad positief en de derde fasedraad negatief is. Deze schakeling maakt van dit feit gebruik voor het controleren van de fase-volgorde. Wanneer de 3 fasen van het spanningsnet aangesloten zijn op de klemmen U-(R), V-(S) en W-(T) van deze schakeling, staat op het knooppunt van de vermogen-weerstanden(R 2, R 3 en R4) waarmee een kunstmatig sterpunt is gemaakt, een spanning welke gelijk is aan het potentiaal van de NUL-geleider. De indicator meet de fasespanningen ten opzichte van dit knooppunt. De als flipflop toegepaste schmitt trigger poort van het Integrated Circuit(IC A), controleert de polariteit van de W-(T)-klem bij iedere negatieve nuldoorgang en de spanning op de U-(R) klem. Bij een goede aansluitvolgorde van de fasen R, S en T zal op die momenten een negatieve spanning op de W-(T) klem staan. Dat betekend dat transistor(T 1) niet geleidt en op de data-ingang D (pen 5) van de schmitt trigger(IC A) het logische 1-niveau (hoog) staat. Door de negatieve nuldoorgang op aansluitklem U-(R), zal transistor(T2) uit geleiding komen en ontstaat op de clock-ingang (pen 3) van schmitt trigger(IC A) een positieve flank. Hierdoor zal het logische 1-niveau op de D-ingang (pen 5) van (IC A) naar de Q-uitgang (pen 1) doorgegeven worden. Transistor(T4) komt nu in geleiding en zorgt er voor dat de groene(LED 2) zal oplichten. Dit is het teken dat de aansluit-volgorde van de 3 fasen juist is. Zijn er nu twee fasen verwisseld, dan zal op het moment dat de schmitt trigger(IC A) een positieve klokpuls ontvangt een logisch 0-niveau (laag) op de D-ingang (pen 5) staan. Hierdoor zal de Q-uitgang (pen 1) een logisch 0-niveau (laag) en de NIET Q-uitgang (pen 2) een logisch 1-niveau (hoog krijgen. Hierdoor zal nu transistor(T 4) gaan geleidien en de rode(LED 1) gaan oplichten, ten teken dat de aansluit-volgorde niet juist is. Om te zorgen dat de situatie naar juist aangepast kan worden, dient u twee fasedraden te verwisselen waarbij het niets uitmaakt welke twee dat zijn. De zenerdiode (ZD 1 en ZD 2) dienen er voor om de transistoren (T 1 en T 2) tegen te grote basisstromen en negatieve basisspanningen te beschermen. Zoals op meerdere plekken via RODE teksten is aangegeven, dat op delen van de schakeling een levensgevaarlijke spanning staat is het onderbrengen in een volledig kunststof kast een absoluut vereiste. Denk er ook aan om voor schakelaar(S1) een uitvoering toe te passen welke goed geisoleerd is, en een kunststof schakel-mechanisme heeft. Omdat het zeer onpraktisch is om netvoeding voor de schakling toe te passen, is batterij-voeding ingezet. Als laatste nog een opmerking: wanneer 1 van de fasen niet op de schakeling aangesloten is, zal de indicator iets willekeurigs aangeven. Goed controleren of alles juist is aangesloten, voorkomt twijfels.

0309.png
Klik op afbeelding om hele schakeling te zien.

OPGELET: op delen van deze schakeling staat een levensgevaarlijke spanning van, Pas op met de bouw en zorg voor een deugdelijke behuizing !!

Klik op de COMPONENT-LIJST knop, voor een componenten overzicht.
De component informatie, is voornamelijk afkomstig uit het leveringsprogramma van Farnell tenzij anders aangegeven.

OPGELET: op delen van deze schakeling staat de levensgevaarlijke spanning van 220 Volt, Pas op met de bouw en zorg voor een deugdelijke behuizing !!

layout.png
De afbeelding geeft de printplaat weer, gezien bovenop de componenten. De rode lijnen zijn de printbanen welke zich aan de onderkant(soldeerzijde) bij een standaard print bevinden.

Ook staan er één of meerdere BLAUWE printbanen, welke op elk uiteind een lichtgroen vierkant vlak heeft waarna de banen als rode printbanen verdergaan. Dit zijn doorverbindingen welke handmatig op de componentenkant van de printplaat aangebracht moeten worden.

OPGELET: op delen van deze schakeling staat een levensgevaarlijke spanning, Pas op met de bouw en zorg voor een deugdelijke behuizing !!

Terug naar index

Terug naar de homepage

Email versturen aan Finimuis.nl