Schakeling is geplaatst op 03 juni 2018.

Luidspreker PIEK-indicator

De huidige generatie luidspreker-boxen, zijn doorgaans niet eenvoudig defect te krijgen vanwege de hoogstaande kwaliteit. Wat echter met enige regelmaat in bijvoorbeeld een woonkamer kan voorkomen is dat muziek op een dusdanig hoog volume weergegeven gaat worden dat de (eind)versterker gaat Clippen. Wanneer een (eind)versterker gaat clippen, ontstaan namelijk hoge vervormingen en harmonischen waarbij niet alleen het HiFi-genot bedorven door raakt maar er tevens een gevaar voor de tweeters in de luidspreker-boxen ontstaat. Om deze situatie te voorkomen dan wel om hierop gealarmeerd te worden, is een clip- of piek-indicator handig echter bezitten de meeste versterkers dit niet. Vandaar deze schakeling, welke eenvoudig in of op een luidsprekerbox kan worden geplaats en zonder aparte voeding als piek-indicator dienst doet. Deze schakeling reageert zelfs op kortstondige pieken, waardoor deze uitermate geschikt is om vast te stellen wanneer een versterker met clippen begint. LET OP: het is dus geen overbelasting-aanduiding. Het piekvermogen waarop de schakeling moet reageren (feitelijk de piekspanning) is instelbaar van ongeveer 15 tot 125 Watt bij een impedantie van 8 Ohm dit komt neer op een piekspanning tussen 14 tot 45 Volt. Wanneer u deze schakeling instelt op aanspreken wanneer de toegepaste versterker zijn piekvermogen levert, kunt u gewoon muziek luisteren en als de LED af en toe eens knippert is er niets aan de hand. Mocht de LED voortdurend knipperen, dan is het tijd om het volume van de versterker omlaag te zetten. De "voeding" van deze schakeling, wordt uit de versterker-uitgang betrokken en dient op de aansluitpunten(A) voor de PLUS en (B) voor de NUL te worden aangesloten. Werking: wanneer de versterker een signaal levert aan de luisprekers zal condensator(C1) worden geladen via weerstand(R1) en diode(D1). Er is bewust gekozen voor een enkelzijdige gelijkrichting, omdat dan 45 Volt unviversele transistoren, toegepast kunnen worden (zoals de BC547b en BC557b). In rusttoestand zijn alle in de schakeling aanwezige transistoren gesperd, waardoor de opgenomen stroom uit condensator(C2) nul is. Wanneer nu het ingangssignaal een bepaalde waarde overschrijdt (afhankelijk van de stand van instelpot(P)), zal de spanning op het knooppunt van weerstanden(R3) en (R8) zo hoog worden dat transistor(T4) zal gaan geleiden. Als gevolg hiervan zal transistor(T1) open gestuurd worden waardoor condensator(C2) zeer snel geladen gaat worden. Weerstand(R7) heeft als doel het niet laten overschrijden van de maximaal toelaatbare collector-stroom van transistor(T1). Transistor(T2) zal ook gaan geleiden, waarmee een stroombron ingeschakeld zal worden welke bestaat uit de weerstanden(R3 en R10), de dioden(D3 en D4) en transistor(T3). Deze stroombron heeft als taak het laten oplichten van de LED. De stroombron zorgt er voor dat de stoom door de LED altijd zo'n 20 milliAmpére zal bedragen, onafhankelijk van de voedings(piek)spanning. Wanneer na een kortstondige te hoge piekspanning, de spanning weer onder de via instelpot(P) ingestelde waarde komt zullen de transistoren(T4 en T1) weer in sper-toestand komen. De LED blijft echter nog even oplichten, omdat condensator(C2) zich nu over de weerstanden(R7 en R6) zal ontladen en op deze wijze de stroombron nog ongeveer een seconde ingeschakeld zal houden.

De Afregeling dient als volgt te geschieden: Waneer het piekvermogen van de versterker bekend is, kunt u de piekspanning berekenen met de volgende formule: Piekspanning = (wortel uit) 2 x piekvermogen x Impedantie-luidspreker. Voorbeeld: piekvermogen is 60 Watt, Luidspreker-impedantie is 8 Ohm, de piekspanning is dan 2x60x8=960 hier de wortel van is 30,98. Voorgaande berekening geeft dus een piekspanning van 30,98 Volt. Sluit nu een gestabiliseerde regelbare voeding aan op de schakeling die de berekende piekspanning kan leveren, waarbij de PLUS aan punt A komt en NUL(massa) aan punt B. Stel de voeding in op de berekende waarde, in ons voorbeeld op 30,98 Volt. Verdraai instelpot(P) nu dusdanig vanaf de maximale-positie terug tot de LED nog net oplicht. LET OP, denk er om dat de LED niet al te lang oplicht tijdens de afregeling, omdat anders transistor(T3) te veel warmte moet dissiperen.

Na voorgaande stappen, is de schakeling afgeregeld, en kan deze op een luidspreker-uitgang van de versterker of op de aansluit-klemmen van de luidsprekerbox worden aangesloten. Hiermee is een functionerende piekindicator gerealiseerd, welke u een alarm geeft in de vorm van een RODE oplichtende LED, bij het beginnend clippen van een versterker.


0277.png
Klik op afbeelding om hele schakeling te zien .

Klik op de COMPONENT-LIJST knop, voor een componenten overzicht.
De component informatie, is voornamelijk afkomstig uit het leveringsprogramma van Farnell tenzij anders aangegeven.

layout.png
De afbeelding geeft de printplaat weer, gezien bovenop de componenten. De rode lijnen zijn de printbanen welke zich aan de onderkant(soldeerzijde) bij een standaard print bevinden.


Terug naar index

Terug naar de homepage

Email versturen aan Finimuis.nl